سبد خرید شما خالی است.
پمپ لجن کش چیست؟ آشنایی با نحوه عملکرد آن
به زبان ساده، کسب و کارها و مراکز صنعتی که با آبهای آلوده و سنگین سروکار دارند و میخواهند این حجم از سیالات را سریع و ایمن تخلیه یا جابجا کنند، مشتری بالقوه پمپهای لجن کش هستند. این پمپها توانایی انتقال سیالات حاوی ذرات جامد و لجن را دارند و برای شرایطی طراحی شدهاند که پمپهای معمولی قادر به عملکرد صحیح نیستند. آشنایی با ساختار و نحوه عملکرد لجن کشها، به شما کمک میکند تا هنگام خرید، انتخاب بهتر و متناسب با نیازهای خود داشته باشید.
لجن کش چیست؟
پمپ لجن کش نوعی پمپ سانتریفیوژ مستغرق (Submersible Centrifugal Pump) میباشد که برای جابجایی سیالات سنگین و آلوده طراحی شده است. این پمپها بر خلاف پمپ آب معمولی، قادرند آبهای حاوی ذرات جامد، املاح و مواد معلق را نیز انتقال دهند. به همین دلیل بیشتر در سیستمهای تصفیه فاضلاب شهری و صنعتی، پساب کارخانهها، صنایع غذایی و شیمیایی، پروژههای کشاورزی و پروژههای عمرانی و ساختمانی استفاده میشود. شباهت ظاهری لجن کش با کف کشها سبب شده که اغلب این دو با هم اشتباه گرفته شوند، در حالی که عملکرد پمپهای کف کش و شرایط استفاده از آنها متفاوت است.
برای آشنایی بیشتر این مقاله را مطالعه کنید: 5 تفاوت پمپ لجن کش و کف کش که باید بدانید
آشنایی با ساختار پمپ لجن کش و نحوه عملکرد آنها
پمپهای لجن کش به دلیل شرایط کاری خاص، ساختار متفاوتی نسبت به سایر پمپها دارند و از چند بخش اصلی تشکیل شدهاند. ساختار این پمپها به گونهای طراحی شده که موتور الکتریکی درون سیال قرار میگیرد و پروانههای مخصوص، سیال آلوده را به سمت خروجی هدایت میکنند. این طراحی باعث میشود پمپ در محیطهایی که امکان مکش از سطح وجود ندارد (مانند چاهها، مخازن یا کانالهای فاضلاب) عملکرد بهینهای داشته باشد. بخشهای مهم لجن کشها عبارتند از:
- الکتروموتور
- پروانه
- شافت
- مکانیکال سیل
- بدنه و محفظه پمپ
- فلوتر
در ادامه، به تفکیک هر بخش و نقش آنها در عملکرد پمپ توضیح داده شده است.
الکتروموتور
یکی از اجزای اصلی پمپ لجن کش الکتروموتور است. موتور الکتریکی بخش تامین کننده نیروی محرکه پمپ میباشد که به صورت مستغرق در سیال قرار میگیرد. این طراحی دو مزیت دارد: اول اینکه سبب میشود موتور در تماس مستقیم با آب یا لجن، خنک کاری طبیعی شود و نیاز به سیستم خنک کننده جداگانه نباشد؛ دوم اینکه با استفاده از عایق بندی مناسب، از نفوذ آب و مواد جامد به داخل موتور جلوگیری میشود. به این ترتیب ایمنی موتور تضمین شده و عملکرد پمپ در شرایط سخت و محیطهای آلوده پایدار باقی میماند.
پمپهای لجن کش در دو نوع تک فاز و سه فاز تولید میشوند؛ مدلهای تک فاز برای استفادههای خانگی یا صنعتی کوچک مناسب هستند و اغلب با برق 220 تا 230 ولت کار میکنند، در حالی که مدلهای سه فاز برای مصارف صنعتی سنگین و حجم بالای سیال طراحی شده و با برق 380 تا 400 ولت کار میکنند.
نقش پروانه در پمپهای لجن کش
پروانه قلب پمپ لجن کش میباشد و وظیفه اصلی آن جابجایی سیال و ذرات معلق موجود در آن است. طراحی پروانه بسته به نوع پمپ میتواند باز، نیمه باز یا بسته باشد. در پروانههای باز، ذرات بزرگتر و لجن غلیظ راحتتر عبور میکنند، ولی راندمان هیدرولیکی کمی پایینتر است. پروانههای بسته، عملکرد هیدرولیکی بهتری دارند اما برای عبور مواد جامد محدودیت ایجاد میکنند. حرکت چرخشی پروانه باعث ایجاد نیروی گریز از مرکز میشود که سیال و ذرات موجود در آن را از مرکز پروانه به سمت خروجی هدایت میکند. در مدلهای خرد کندار (Cutter)، پیش از ورود سیال به پروانه، تیغههای برش دهنده ذرات بزرگ را خرد میکنند تا از گرفتگی جلوگیری شود. جنس پروانه معمولا از چدن مقاوم، استیل ضد زنگ یا آلیاژهای خاص است تا در برابر سایش و خوردگی دوام بالایی داشته باشد.
شافت و سیل مکانیکی
شافت رابط اصلی بین موتور و پروانه است و وظیفه انتقال نیروی چرخشی را بر عهده دارد. از آنجایی که موتور درون سیال قرار میگیرد، نیازمند یک سیستم آب بندی مطمئن هستیم تا از نفوذ آب و لجن به بخش الکتریکی جلوگیری شود. این وظیفه بر عهده مکانیکال سیل است که معمولا از دو سطح صاف سرامیکی یا کربنی ساخته میشود و با فشار فنر و روانکاری مایع، مانع از عبور سیال به درون محفظه موتور میگردد. به این ترتیب هم ایمنی موتور حفظ میشود و هم عمر پمپ افزایش پیدا میکند.
بدنه و محفظه پمپ لجن کش
بدنه به عنوان پوشش اصلی پمپ، نقش محافظت از اجزای داخلی و هدایت سیال را ایفا میکند. جنس آن معمولا از چدن یا استیل ضد زنگ انتخاب میشود تا در برابر فشار، ضربه، خوردگی ناشی از تماس با فاضلاب و همچنین سایش ذرات جامد مقاومت کافی داشته باشد. علاوه بر این، طراحی محفظه باید به گونهای باشد که جریان سیال به صورت روان عبور کرده و احتمال رسوب گذاری و گرفتگی به حداقل برسد. در مدلهای صنعتیتر که در شرایط سخت کاری مورد استفاده قرار میگیرند، برای افزایش طول عمر بدنه از پوششهای ضد خوردگی و آب بندیهای تقویت شده نیز استفاده میشود.
فلوتر (شناور)
فلوتر یک قطعه شناور روی سطح سیال است که وظیفه کنترل سطح مایع در مخزن یا چاه را بر عهده دارد و عملکرد پمپ را هوشمند میکند. این قطعه معمولا به صورت کلید برقی عمل کرده و با بالا و پایین رفتن سطح آب یا لجن، پمپ را به طور خودکار روشن یا خاموش میکند. به این ترتیب، از کارکرد خشک پمپ در حالت بدون آب جلوگیری میشود و همچنین زمانی که مخزن پر شود، فرآیند تخلیه بدون نیاز به دخالت دستی آغاز میگردد. استفاده از فلوتر علاوه بر افزایش ایمنی و طول عمر پمپ، باعث صرفه جویی در مصرف انرژی نیز میشود.
